Een ANIOS Intensive Care is een arts die werkt op een intensivecareafdeling en op dat moment niet in een erkende opleiding tot medisch specialist zit. ANIOS betekent arts niet in opleiding tot specialist. De arts heeft de universitaire opleiding Geneeskunde afgerond en is BIG-geregistreerd. Op de IC ondersteunt de ANIOS de medische zorg voor patiënten bij wie vitale functies ernstig bedreigd zijn of intensieve bewaking en behandeling nodig zijn.
De ANIOS Intensive Care beoordeelt patiënten, volgt het ziekteverloop, voert onderdelen van de behandeling uit en bespreekt beslissingen met de verantwoordelijke specialist. De arts werkt onder supervisie van een Intensivist, met afspraken die passen bij ervaring en aantoonbare bekwaamheid. Supervisie neemt de eigen professionele verantwoordelijkheid als arts niet weg.
Veel artsen kiezen een ANIOS-plek om ervaring op te doen met acute en complexe geneeskunde. Zij leren onder meer veranderingen in de toestand van een patiënt beoordelen, prioriteiten stellen en samenwerken in een intensief behandelteam. De functie kan helpen bij het verkennen van een latere specialisatie, maar is op zichzelf geen erkende specialistische opleidingsplaats.
Dat iemand geen AIOS is, betekent niet dat er geen onderwijs plaatsvindt. Een goede ANIOS-plek biedt inwerken, supervisie, feedback en scholing. Het onderscheid zit in de formele opleidingsstatus: een ANIOS-aanstelling geeft niet automatisch recht op erkenning van opleidingsduur binnen een latere specialistenopleiding.
De ANIOS Intensive Care is een basisarts met een medische rol. Een Verpleegkundige op de IC heeft een eigen verpleegkundige opleiding en deskundigheid. De intensivist is de medisch specialist met aanvullende expertise in intensivecaregeneeskunde. Deze functies werken nauw samen, maar zijn niet onderling uitwisselbaar.
De ANIOS Intensive Care werkt mee aan de dagelijkse medische beoordeling en behandeling van IC-patiënten. De omvang van de zelfstandigheid groeit met ervaring en wordt afgesproken met de supervisor. Bij onzekerheid of verslechtering moet de arts tijdig overleggen en hulp inschakelen.
Op een IC komen verschillende vormen van orgaanondersteuning voor, zoals beademing en ondersteuning van de circulatie. Sommige afdelingen bieden ook nierfunctievervangende behandeling of andere gespecialiseerde technieken. De ANIOS leert hoe deze behandelingen in het klinische geheel passen en voert afgesproken taken uit onder passende begeleiding.
Technische handelingen worden alleen uitgevoerd wanneer de arts daarvoor bevoegd en bekwaam is en de benodigde supervisie beschikbaar is. Een beginnende ANIOS hoeft niet alle IC-procedures direct zelfstandig te beheersen. Een duidelijk inwerkprogramma en stapsgewijze beoordeling zijn daarom belangrijker dan aannemen dat het artsendiploma alle lokale vaardigheden afdekt.
IC-patiënten kunnen niet altijd zelf hun verhaal vertellen of vragen stellen. De arts moet informatie uit meerdere bronnen samenbrengen en zorgvuldig omgaan met vertegenwoordiging, toestemming en privacy. Gesprekken met naasten kunnen gaan over een onzeker herstel, complicaties of de doelen van behandeling. De ANIOS neemt daarin een rol die past bij ervaring en afspraken met de intensivist.
De functie omvat ook verslaglegging, het bespreken van incidenten en deelnemen aan scholing. Een ANIOS moet eigen grenzen herkennen en feedback gebruiken. Bij een hoge werkdruk is gestructureerd communiceren belangrijk: wat is het probleem, wat is veranderd en welke beslissing of hulp is nu nodig?
Het werk vraagt steeds afwegingen in samenhang. Een meetwaarde is niet los te zien van de patiënt, de trend en het behandelplan. De ANIOS leert daarom niet alleen technieken, maar ook redeneren, prioriteren en beoordelen wanneer een situatie opnieuw met de supervisor moet worden besproken.
Een ANIOS Intensive Care werkt voornamelijk in een ziekenhuis met een intensivecareafdeling. Dat kan een algemeen ziekenhuis, een topklinisch ziekenhuis of een universitair medisch centrum zijn. De patiëntenpopulatie, beschikbare behandelingen en omvang van het artsenteam verschillen per centrum.
| Werkomgeving | Kenmerken |
|---|---|
| Algemene of gemengde IC | Een combinatie van ernstig zieke patiënten na operaties en patiënten met acute medische aandoeningen. |
| Topklinisch of universitair centrum | Vaak complexere zorg, bijzondere patiëntengroepen, onderwijs en onderzoek. |
| Gespecialiseerd ziekenhuis | IC-zorg met een specifieke patiëntenpopulatie, bijvoorbeeld rond oncologische behandelingen. |
De ANIOS werkt met intensivisten, andere arts-assistenten, IC-verpleegkundigen en afhankelijk van de afdeling ook andere medische professionals. Daarnaast zijn er contacten met verwijzende specialismen en ondersteunende disciplines. De verpleegkundige observaties aan het bed vormen een belangrijke bron van informatie voor de medische beoordeling.
Afstemming is extra belangrijk bij overgangsmomenten, zoals opname vanaf een andere afdeling, overname tussen diensten en ontslag van de IC. Goede samenwerking vraagt duidelijke afspraken over wie verantwoordelijk is, welke beslissingen zijn genomen en wanneer opnieuw overleg nodig is.
Een IC levert voortdurend zorg. Avond-, nacht- en weekenddiensten kunnen daarom bij de functie horen. De ANIOS-aanstelling is vaak tijdelijk; actuele werkgeversvoorbeelden noemen bijvoorbeeld een jaar, met soms de mogelijkheid tot verlenging. De precieze duur en het rooster zijn werkgeversafhankelijk en geen landelijke vaste regel.
Het werk kan emotioneel zwaar zijn door ernstig zieke patiënten, onzekerheid en overlijden. Goede supervisie, bereikbare ondersteuning en ruimte voor nabespreking zijn belangrijk. Een kandidaat doet er goed aan vooraf te bespreken hoe de begeleiding tijdens dagdiensten en tijdens avond- en nachtdiensten is georganiseerd.
Het maandelijkse inkomen van een ANIOS Intensive Care hangt af van cao, salarisschaal, relevante artsenervaring en contracturen. Meerdere actuele ziekenhuisvacatures gebruiken FWG 65. De cao Ziekenhuizen vermeldt daarvoor per 1 augustus 2026 een bruto maandsalaris van € 4.824 tot € 7.269 bij een salarisbasis van 36 uur per week.
| Voorbeeld | Bruto maandsalaris | Salarisbasis |
|---|---|---|
| FWG 65, cao Ziekenhuizen | € 4.824 tot € 7.269 | 36 uur per week, tabel per 1 augustus 2026. |
| Werkgeversvoorbeelden Frisius MC, Dijklander en Bravis | Dezelfde genoemde FWG-65-bandbreedte | De vacatures koppelen het schaalbedrag aan 36 uur; de aangeboden contractomvang kan verschillen. |
De bedragen zijn gecontroleerd op 28 oktober 2026. Het zijn schaalbedragen en concrete vacaturevoorbeelden, geen statistisch landelijk gemiddelde. Een beginnende basisarts ontvangt niet automatisch het maximum. De trede wordt bepaald volgens de toepasselijke cao en de afspraken over relevante ervaring.
Bij arts-assistenten kan de aangeboden arbeidsduur afwijken van de urenbasis waarmee de vacature het salaris presenteert. Een vacature kan bijvoorbeeld 32 tot 38 contracturen noemen en daarnaast een schaalbedrag op basis van 36 uur. Laat de werkgever uitleggen hoe arbeidsduur, rooster, eventuele meeruren en compensatie precies worden verwerkt.
In de cao Ziekenhuizen zijn vakantiebijslag en eindejaarsuitkering elk 8,33%. Voor diensten en afwijkende werktijden kunnen aanvullende regelingen gelden. Deze zijn niet in het basissalaris opgeteld. Een umc hanteert een eigen cao en kan andere schalen en percentages gebruiken; de ziekenhuisbedragen mogen daar niet automatisch op worden toegepast.
Het nettosalaris hangt af van belastingen, pensioenpremie en persoonlijke omstandigheden. Vraag bij een aanbod ook naar scholingsbudget, vergoeding van cursussen, begeleiding en mogelijkheden om ervaring op te bouwen. Juist bij een tijdelijke ANIOS-plek zijn die voorwaarden een belangrijk onderdeel van de functie.
Voor ANIOS Intensive Care is geen betrouwbaar, afzonderlijk landelijk aantal werkenden vastgesteld voor deze beroepengids. De groep verandert regelmatig doordat artsen starten, van afdeling wisselen of doorstromen naar een opleiding. Een exact rond getal zonder duidelijke peildatum en afbakening is daarom niet verantwoord.
Het BIG-register laat zien wie als arts geregistreerd is, maar is geen actuele telling van alle ANIOS die op een IC werken. Ook het aantal intensivisten zegt niets over het aantal basisartsen op de afdeling. AIOS, ANIOS en andere medische professionals hebben verschillende posities en mogen niet als één beroepsgroep worden geteld.
De bezetting van een IC verschilt per ziekenhuis. Sommige teams werken met meerdere ANIOS, andere verdelen taken anders. Een lokaal aantal uit een vacature is geen landelijk gemiddelde. Ook gepubliceerde vacatures zijn geen telling van werkenden: één vacature kan doorlopend openstaan of meerdere plaatsen omvatten.
Een bruikbaar cijfer zou onderscheid moeten maken tussen personen, arbeidsplaatsen en fte's, en tussen een vaste IC-aanstelling en een tijdelijke rotatie. Zolang zo'n afgebakende bron ontbreekt, wordt hier geen onbevestigd Nederlands totaal genoemd. Voor sollicitanten zijn actuele opleidings- en werkplekken en de inhoud van de begeleiding praktischer informatie.
Voor ANIOS Intensive Care is een afgeronde universitaire opleiding Geneeskunde en een geldige BIG-registratie als arts vereist. Alleen de bachelor Geneeskunde is onvoldoende om als basisarts te werken. De master Geneeskunde met de bijbehorende klinische opleiding moet ook zijn afgerond.
De gebruikelijke route begint met een passend vwo-diploma en het vereiste pakket van exacte vakken. De universiteit stelt de actuele toelatings- en selectievoorwaarden vast. Instroom met een andere vooropleiding kan soms mogelijk zijn, maar vraagt afzonderlijke beoordeling en eventueel het wegwerken van tekorten. Een mbo- of hbo-zorgopleiding maakt iemand niet rechtstreeks bevoegd om als arts te werken.
Geneeskunde is wetenschappelijk onderwijs. De opleiding bestaat uit een bachelor en een master. Na de volledige opleiding en de vereiste registratie kan iemand als basisarts aan het werk. De ANIOS Intensive Care is dus een functie op universitair niveau, met aanvullende scholing en praktijkontwikkeling op de IC.
Werkgevers kunnen tijdens de aanstelling gerichte scholing aanbieden. Een IC-cursus, zoals scholing in de eerste opvang van ernstig zieke patiënten, is een aanvulling op de artsenopleiding. Zo'n cursus maakt iemand niet automatisch intensivist.
Voor een latere erkende opleiding tot medisch specialist moet apart worden gesolliciteerd en aan de geldende toelating worden voldaan. Ook de route naar intensivist heeft eigen vervolgvoorwaarden. Een ANIOS-aanstelling kan relevante ervaring opleveren, maar garandeert geen opleidingsplaats en wordt niet automatisch als formele opleidingsduur meegeteld.
Een in het buitenland opgeleide arts moet de Nederlandse erkennings- en registratieprocedure doorlopen voordat de functie kan worden uitgeoefend. Een buitenlandse functietitel mag niet zonder meer worden gelijkgesteld aan de Nederlandse bevoegdheid als BIG-geregistreerd arts.
De opleidingsduur voor ANIOS Intensive Care bestaat in de reguliere route uit zes jaar universitaire Geneeskunde: drie jaar bachelor en drie jaar master. Dit is de studieduur na de benodigde vooropleiding en zonder eventuele wachttijd, vertraging of extra trajecten. De ANIOS-functie zelf is een baan, geen afzonderlijke landelijke opleiding met één vaste duur.
| Onderdeel | Reguliere duur | Toelichting |
|---|---|---|
| Bachelor Geneeskunde | 3 jaar | Wetenschappelijke en medische basis; alleen dit diploma geeft nog niet de kwalificatie basisarts. |
| Master Geneeskunde | 3 jaar | Verdere klinische opleiding en coschappen; afronding van de opleiding tot basisarts. |
| BIG-registratie en start bij de werkgever | Afhankelijk van procedure en startdatum | Registratie en overige indiensttredingsvoorwaarden moeten zijn geregeld. |
| Inwerkperiode op de IC | Werkgever bepaalt de duur | Afgestemd op eerdere ervaring en het vereiste takenpakket. |
| ANIOS-aanstelling | Vaak tijdelijk, bijvoorbeeld 1 jaar | Dit is contractduur, geen landelijk erkende specialisatieduur. |
De startperiode bevat doorgaans uitleg over lokale werkwijzen, supervisie, apparatuur, acute situaties en verslaglegging. Vervolgens worden competenties onder begeleiding ontwikkeld. Welke handelingen zelfstandig mogen worden uitgevoerd, wordt niet alleen door de tijd in dienst bepaald, maar door aantoonbare bekwaamheid en afspraken met de supervisor.
Een vervolgopleiding tot medisch specialist komt boven op de basisopleiding en is een apart traject. De duur daarvan verschilt per specialisme en eventuele verdere verdieping. Het is daarom onjuist de duur van een tijdelijk ANIOS-contract op te tellen alsof daarmee automatisch een deel van de route tot intensivist is afgerond.
Het opleidingsniveau van een ANIOS Intensive Care is WO.
De ANIOS Intensive Care werkt op een afdeling waar beslissingen snel nodig kunnen zijn en onzekerheid tegelijk een grote rol speelt. Goed functioneren betekent daarom niet alleen veel medische kennis hebben. Overleggen, informatie ordenen en herkennen wanneer extra expertise nodig is, zijn minstens zo belangrijk.
Analytisch vermogen, nauwkeurigheid, stressbestendigheid en samenwerken zijn belangrijk. De arts moet kunnen handelen en tegelijkertijd blijven twijfelen waar dat professioneel nodig is. Vragen stellen is geen teken van ongeschiktheid: het hoort bij veilig werken binnen de eigen ervaring.
Bespreek hoeveel inwerktijd beschikbaar is, hoe supervisie tijdens diensten wordt geregeld en welke scholing wordt aangeboden. Vraag ook hoe feedback en voortgangsgesprekken plaatsvinden. De kwaliteit van begeleiding en de ruimte om vragen te stellen zijn belangrijker voor ontwikkeling dan alleen het aantal bedden of de technische mogelijkheden van de afdeling.
Na ingrijpende gebeurtenissen kan een nabespreking helpen om te leren en emoties te verwerken. Een afdeling waar collega's elkaar ondersteunen, bevordert zowel professionele ontwikkeling als duurzaam inzetbaar blijven.
Andere benamingen voor ANIOS Intensive Care zijn arts-assistent niet in opleiding op de IC, basisarts intensive care en ANIOS IC. In vacatures wordt soms arts-assistent intensive care gebruikt zonder direct te vermelden of het om een ANIOS of AIOS gaat. Dat onderscheid moet dan uit de functieomschrijving blijken.
Een AIOS zit in een erkende opleiding tot medisch specialist. Een intensivist is al medisch specialist met de vereiste aanvullende expertise. Een IC-verpleegkundige heeft een verpleegkundig beroep. De Engelse term resident kan in andere landen een andere opleidingsstatus betekenen en is daarom geen exacte Nederlandse functiebeschrijving.
Hieronder staan een gerichte ANIOS-IC-video, een algemener beeld van werken als ANIOS en een film over een IC-afdeling. De laatste twee geven context en worden niet gepresenteerd als een volledige beschrijving van de ANIOS-IC-functie.
Werken bij MST — Een gerichte beroeps- en wervingsvideo over werken als ANIOS op de intensive care van Medisch Spectrum Twente.
Video afspelenBekijk op YouTube
Groene Hart Ziekenhuis Gouda — Het Groene Hart Ziekenhuis laat het werk als ANIOS zien. Dit is een algemeen arts-assistentenbeeld en niet uitsluitend een IC-profiel.
Video afspelenBekijk op YouTube
Antoni van Leeuwenhoek — Een afdelingsfilm van de intensive care van het Antoni van Leeuwenhoek geeft context bij de patiënten, omgeving en samenwerking op een IC.
Video afspelenBekijk op YouTube
